Vaš Doktor

PSORIJATIČNI ARTRITIS

E-mail Ispis PDF

• Uvod • Dijagnoza • Prognoza

Uvod
Psorijatički artritis je hronično, asimetrično obolenje (pretežno distalnih interfalangealnih) zglobova šaka i stopala koji se javlja u bolesnika koji boluju od psorijaze noktiju i kože, prati često paralelno evolutivne zamahe promjena u noktima, javlja se češće u muškaraca nego u žena i nije nikada praćen pojavom supkutanih nodula ni pozitivnim reakcijama za dokazivanje reumatoidnog faktora.

Osobe oboljele od psorijaze kože boluju češće nego zdravo stanovništvo i od tipičnog reumatoidnog artritisa.

Etiologija bolesti zglobova, kao i etiologija kožnih promjena nepoznate su,

Dijagnoza
  • 87% bolesnika sa psorijatičkim artritisom boluje od psorijaze noktiju (za razliku od 18% bolesnika koji boluju samo od psorijaze kože). Promjene noktiju mogu biti u obliku: »rupica na naprstku«, odljubljivanja lateralnih i distalnih ivica nokta od matriksa, hiperkeratoze nokta, obezbojavanja distalnog dijela nokta i uzdužne izbrazdanosti. Psorijaza noktiju češće koincidira sa psorijatičkim artritisom od psorijaze kože.
  • Psorijaza kože obično se javlja prije psorijatičkog artritisa, ali se može javiti i više godina poslije njega. Kožne lezije su često ekstenzivne, atipične, slične eritrodermiji ili su  pustuloznog tipa sa lokalizacijom na dlanovima i tabanima (pustulozna psorijaza se ni klinički  ni histološki ne može razlikovati od keratodermiae  blenorrhagicae koja se javlja u Reiterom sindromu. Kožne promjene su često rezistentne na svako liječenje.
  • Psorijatični artritis je po pravilu asimetričan, može da zahvati i sitne i krupne zglobove ekstremiteta kao i sakroilijačne zglobove i apofizarne zglobove kičme. Bitne su mu karakteristike:
  • najčešća lokalizacija na distalnim interfalangealnim zglobovima šaka onih prstiju čiji su nokti oboljeli od psorijaze.
  • ankiloza pojedinih interfalangealnih zglobova, dok su ostali zdravi ili malo promijenjeni.
  • povremeni ataci akutnog sinovitisa praćeni visokom T°.
  • u malom broju slučajeva teške  deformirajuće i mutilantne promjene zglobova tipa   »opera glass hand« i sl. Psorijatički artritis daje najteže deformacije zglobova od svih artritisa.

Često, uz znake artritisa postoji i eksudativni tenosinovitis obično tetiva fleksora prstiju šaka, sa kobasičastim izgledom prstiju. Može se javiti i bez artritisa.

U psorijatičnom artritisu nikad se ne javljaju supkutani noduli karakteristični za reumatoidni artritis. Artritis nije praćen atrofijom mišića. Sasvim rijetko postoje znaci obolenja kičme tipa ankilozirajućeg spondilitisa.

Radiološki nalaz
Na zglobovima se mogu naći slijedeći znaci karakteristični za ovo obolenje:
  • odsustvo osteoporoze zglobnih okrajaka kostiju u blizini oboljelog zgloba karakteristične za reumatoidni artritis.
  • kombinacija erozivnih i hipertrofičnih promjena u distalnim interfalangealnim zglobovima šaka.
  • zašiljenost, a ponekad i potpuna resorpcija distalnih falangi a u izuzetnim slučajevima i resorpcija glave humerusa, ulne ili klavikule.
  • teške mutilacije zglobova sa zašiljenim glavicama metakarpalnih i metatarzalnih kostiju u vidu vrha od olovke (pencilling).
  • sakroileitis a rijetko promjene u kičmi tipa ankilozirajućeg spondilitisa.
  • suženje i neravnine u epifiznim zglobovima cervikalne kičme.
  • nagla progresija rtg promjena koje za 1-2 godine mogu dovesti do potpune destrukcije pojedinih zglobova.
Laboratorija
U aktivnoj fazi bolesti postoji ubrzana SE, povećan fibrinogen i pozitivan CRP. Može se naći i povećana količina mokraćne kiseline u serumu što ima diferencijalno dijagnostičkog značaja prema gihtu.

Serološke reakcije za dokazivanje reumatoidnih faktora su negativne, odnosno pozitivne u istom procentu kao i među zdravim stanovništvom (u zavisnosti od upotrebljene metode u oko 5% zdravih osoba).

Histologija
U ranoj fazi bolesti postoji zadebljanje, edem i hiperemija oboljele sinovije. Ne postoji formiranje panusa. U poznim stadijumima nastaje razaranje zglobnih površina, zamjena čitave zglobne šupljine i zglobnih hrskavica vezivnim tkivom u koga su uloženi dijelom resorbovani, često zašiljeni okrajci kosti.

Minimalni program za postavljanje dijagnoze

  • postojanje psorijaze noktiju ili kože,
  • artritis koji ima gore navedene kliničke karakteristike,
  • radiografija šaka i jače deformisanih zglobova,
  • negativni serološki testovi za dokazivanje reumatoidnih faktora.
Prognoza
U artritisu koji je lokalizovan isključivo ili pretežno u distalnim interfalangealnim zglobovima šaka, bolest ima relativno benigni tok, daje duge i česte remisije, a zglobovi, čak i promijenjeni su znatno manje bolni nego u tipičnom reumatoidnom artritisu. Funkcionalno stanje zglobova ostaje dugo zadovoljavajuće.

Ne postoji paralelizam između težine kožnih i artikularnih manifestacija bolesti.

Teški mutilantni oblici artitisa slabo reaguju na svaku terapiju, imaju uvijek krajnje tešku prognozu, jer dovode do ireparabilnih promjena u zglobovima sa potpunim gubitkom funkcije. Opšte stanje bolesnika biva poremećeno samo u ovim mutilantnim oblicima artritisa.

 

Select Language

Pretraga

Statistika

Posjete Sadržajima : 22544633
Trenutno aktivnih Gostiju: 63 
Home Medicina od A do Ž Ortopedija PSORIJATIČNI ARTRITIS