Vaš Doktor

REITEROV SINDROM (Fissinger-Leroy-Reiter-ov sindrom, Conjuntivo-urethro-synovitis, Idiopatski blenoroični arthritis, Infektivni uroartritis)

E-mail Ispis PDF

• Uvod • Dijagnoza • Diferencijalna dijagnoza • Prognoza

Uvod
Reiterov sindrom je subakutni, recidivirajući, nesupurativni poliartritis pretežno zglobova donjih ekstremiteta i sakroilijačnih zglobova, koji se javlja u zajednici sa nespecifičnom upalom donjih partija urogenitalnog trakta, odnosno nespecifičnom upalom crijevne sluzokože, očnim  promjenama i mukokutalnim  lezijama.

Bolest je oko 50 puta češća kod muškaraca nego kod žena, a izuzetno se može javiti i u muške djece. Među ženama preovlađuju postdijaroične forme, među muškarcima posturetritične.

Postoje dvije varijante bolesti: urogenitalna ili venerična forma i dijaroična forma.

•           Urogenitalna  ili venerična forma bolesti se javlja kao pratilac nespecifičnog uretritisa nastalog poslije seksualnog kontakta. Mogućnost istovremene gonokokne i nespecifične infekcije uretre ne isključuje mogućnost nastajanja Reiterovog sindroma.

•           Dijaroična forma bolesti se javlja poslije prethodne crijevne infekcije obično nespecifičnog tipa, ali i poslije raznih oblika bacilarne ili amebne dizenterije.

Etiologija bolesti je nepoznata. Razne vrste mikoplazmi PPLO, otkrivenih u uretralnom sekretu, sinovijalnoj tečnosti i sekretu konjuktiva nemaju dijagnostički značaj, jer nije nikada dokazano da su direktni izazivači ove bolesti, pošto se mogu naći i u drugim upalnim oblicima reumatizma. Postoji mogućnost da je Reiterov sindrom autoimuna reakcija organizma na raspadne produkte uretralne ili intestinalne sluzokože, nastale u toku nespecifične upale.

Dijagnoza
Klasični znaci bolesti su:
•           urogenitalne promjene,
•           zglobne manifestacije,
•           okularne promjene i
•           mukokutane lezije.

Dijagnoza Reiterovog sindroma se može postaviti samo ako se u ma kojoj fazi bolesti nađu zajedno tri od gore navedena četiri simptoma, ili bar dva, pri čemu artritis mora obavezno da postoji.

Bolest može da protiče u tri oblika:

  1. cijeli trijas ili tetrada mogu se javiti istovremeno i proći bez recidiva.
  2. poslije prvobitne pojave kompletne slike bolesti javljaju se recidivi pojedinih simptoma (na pojedinim sistemima).
  3. pojava promjena na pojedinim organima i sistemima prethodi duže vremena pojavi trijasa ili tetrade.

Početak bolesti je najčešće akutan, febrilan, rijeđe subakutan. Prvi znak bolesti je najčešće uretritis ili dijareja, ali može biti i konjunktivitis ili artritis. Vremenski razmak između pojave uretritisa ili dijareje i drugih znakova bolesti varira od 1-5 nedelja.

Urogenitalne promjene se javljaju i u veneričnoj i u dijaroičnoj formi bolesti, u ovoj zadnjoj u oko 30% oboljelih.

a.  Uretritis može biti sasvim asimptomatičan i može se dokazati prisustvom sluzi i leukocita u

uretralnom sekretu uzetom prije prvog jutarnjeg mokrenja, ili može dati klasične  znake prednjeg ili zadnjeg mukopurulentnog ili purulentno-hemoragičnog uretritisa.

b.  Kao komplikacija teških oblika uretritisa može se javiti abakterijski hemoragični cistitis.

c.  Prostatisi i upala vezikula seminales javljaju se poslije više nedelja trajanja bolesti,

obično subakutno. Hronični prostatitis ili vezikulitis su najčešća uregonitalna  manifestacija Reiterovog sindroma u recidivima.

d.  U žena pored uretritisa i cistitisa mogu postojati cervicitis, colpitis ili salpingitis.

Okularne manifestacije

•           Bilaterni konjunktivitis kao rana manifestacija bolesti javlja se u oko 75% oboljelih, obično
je blag, bez simptoma, a rijetko težak, purulentan. Traje par dana ili par nedelja. Najkarakterističniji je okuIarni znak ove bolesti.

•           Episkleritis, superficijalni keratitis i ulceracije rožnjače javljaju se u oko 5% bolesnika.

•           Kod 8% oboljelih u prvom ataku i u 30%  bolesnika u recidivu javlja se iridociklitis koji
počinje unilateralno, postaje kasnije bilateralan i u izuzetno teškim slučajevima može da dovede do katarakte, glaukoma i slepila.

Zglobne manifestacije
Poliartritis se javlja praktično u svih bolesnika i najteža je manifestacija Reiterovog sindroma izuzev iridociklitisa. Počinje akutno, u obliku polisinovitisa na zglobovima donjih ekstremiteta ali ponekad i u drugim zglobovima. Može biti migrirajući, ali se poslije nekoliko nedelja upalni proces lokalizuje u dva do tri zgloba i traje nekoliko nedelja do 1 godine (prosječno 3 mjeseca).

Poslije više mjeseci ili godina od smirenja prvog ataka, često se javljaju recidivi artritisa, izolovano ili uz druge manifestacije Reiterovog sindroma, i mogu se ponavljati u dužim ili kraćim vremenskim razmacima tokom cijelog života.

Ponekad u prvom ataku, ali češće u recidivima, javlja se bol u peti ili pravi Ahilov tendinitis ili plantarni fasciitis, praćeni bolovima koji su nesrazmjerno veliki u odnosu na oskudan objektivni nalaz.

Ove promjene mogu biti jedine manifestacije Reiter-ovog sindroma na lokomotornom aparatu.

U poznim stadijumima bolesti, poslije više recidiva, 50% bolesnika oboli od unilateralnog ili bilateralnog sakroileitisa, koji može nastati asimptomatski. Izuzetno rijetko može se javiti slika atipičnog ankilozirajućeg spondilitisa.

Radiološke promjene oboljelih zglobova
U ranoj fazi bolesti radiološki postoji samo otok mekih tkiva oko oboljelih zglobova, a ubrzo poslije toga javlja se mrljasta ili difuzna osteoporoza zglobnih okrajaka kostiju u blizini oboljelog zgloba.

Kao vrlo karakteristično smatra se pojava reverzibilnog zadebljanja ili osifikacije periosta duž dijafiza dugih kosti u blizini oboljelih zglobova.

Suženje zglobnog prostora, erozije, subluksacije i ankiloze oboljelih zglobova javljaju se pozno i znatno rijeđe nego li u reumatoidnom artritisu. Najkarakterističnijim nalazom za Reiterov sindrom smatra se istovremena pojava proliferacije koštanog tkiva u vidu šiljaka i erozije na mjestima pripoja Ahilove tetive i plantarne fascije za kalkaneus.

Progresivno suženje zglobnog prostora sa nervnim zglobnim površinama i ponekad i ankilozom jednog ili oba sakroilijačna zgloba znaci su sakroileitisa. Za razliku od reumatoidnog artritisa u kome se sličan asimptomatski sakroileitis javlja pozno, sakroileitis u Reiterovom sindromu javlja se u početnoj fazi bolesti. Izuzetno rijetko može postojati i spondilitis sličan klasičnom ankilozirajućem spondilitisu.

Mukokutane lezije
Erozivni ili veoma karakterističan circinantni balanitis javlja se u oko 60% bolesnika nezavisno od uretritisa, sa trajanjem od nekoliko dana do nekoliko nedelja, prolazi bez sekvela.

Keratosis blenorrhagica (koja se klinički i histološki ne može razlikovati  od pustulozne psorijaze) javlja se u 30-50% oboljelih na dlanovima i tabanima, zahvatajući i nokte. Prolazi za 1-3 mjeseca ne ostavljajući ožiljke. Rijetko kožne promjene mogu biti lokalizovane i na koži ekstenzornih strana potkoljenica, šaka i stopala.

Na sluzokoži nepca, jezika i obraza mogu se javiti plitke, bezbolne ulceracije, kojima ponekad prethodi pojava vezikula.

Ostale manifestacije Reiterovog sindroma mogu biti:

  1. kardijalne u vidu asimptomatskog miokarditisa koji se otkriva isključivo EKG-om (produženjem P-Q intervala ili kompletnim A-V blokom) ili perikarditisa, koji se javljaju rano u toku bolesti. Insuficijencija semilunarnih zalistaka aorte može biti pozna sekvela ove bolesti.
  2. Nervne manifestacije obuhvataju pojavu perifernog neuritisa, prolazne hemiplegije ili meningeoncefalitisa.
  3. Pleuropulmonalne komplikacije se takođe mogu javiti ali veoma rijetko.
Laboratorija
Postoji povišenje SE, ponekad znatno, u aktivnoj fazi bolesti, koje zavisi prvenstveno od intenzivnosti zglobne inflamacije. Broj leukocita je povećan i do 20.000. Povećanje fibrinogena i alfa-2 globulina, kao pozitivan CRP prate ubrzanje SE. Testovi za dokazivanje  reumatoidnog faktora u serumu su  uvijek negativni.

Analiza sinovijalne tečnosti
Pokazuje nesmanjenu viskoznost, znatno povećan broj leukocita, pretežno poiimorfonukleara i lako povećanje proteina.

Histološki
se promjene u sinoviji praktično ne mogu razlikovati od promjena u ranoj fazi reumatoidnog artritisa.

Diferencijalna dijagnoza
•           reumatoidni artritis, koji se javlja neuporedivo češće u žena, ne daje mukokutane promjene i genitalne lezije, i ima obično kontinuirano progresivan tok, za razliku od Reiterov sindroma koji protiče u atacima između kojih se bolesnici osećaju zdravim.

•           ankilozirajući spondilitis, međutim, sakroileitis u AS-u je uvijek bilateralan, praćen bolom i spazmima paravertebralne muskulature, očne promjene su uvijek u obliku iridociklitisa, nikad konjunktivitisa.

Minimalni program bitnih za postavljanje dijagnoze
•           poliartritis koji ima gore navedene kliničke karakteristike,
•           radiografija oboljelih zglobova donjih ekstremiteta, karlice, a naročito kalkaneusa,
•           klinički nalaz oftalmologa,
•           nalaz u urinu ili sekretu prostate (od strane urologa),
•           karakteristične mukokutane lezije,
•           negativni serološki testovi za dokazivanje reumatoidnog faktora,

Funkcionalne karakteristike
Zbog veoma izraženog bola u promjenjenim zglobovima a naročito na mjestima tetivnih pripoja kada postoji tendinitis ili fasciitis, postoje znatna funkcionalna ograničenja u svakom recidivu artritisa.

Poslije niza recidiva kao trajna posljedica ostaju deformacije najčešće stopala u obliku pes planusa ili excavatusa, a rijeđe ankiloze skočnih ili koljenih zglobova. Trajne funkcionalne smetnje su u zavisnosti od težine deformacija.

S obzirom da više od 50% bolesnika poslije više ataka bolesti ima promjene sakroilijačnih zglobova, treba voditi računa o funkciji ovih zglobova i kičme. Sakroileitis u Reiterovom sindromu obično je asimptomatski i daje vrlo male funkcionalne smetnje (za razliku od sakroileitisa u ankilozirajućem spondilitisu). U bolesnika sa promjenama u kičmenim pršljenovima i ligamentima, funkcionalne smetnje su identične kao u ankilozirajućem spondilitisu.

Opšte stanje bolesnika je promjenjeno samo privremeno, u toku akutnih recidiva bolesti, ili u slučajevima ankilozijajućih promjena u temperomandibularnim zglobovima (izuzetno).

Prognoza
Prognoza bolesti zavisi prvenstveno od okularnih i artikularnih manifestacija.

Prvi ataci bolesti imaju po pravilu dobru prognozu, bar što se zglobova tiče, jer prolaze bez sekvela. Hronični poliarteritis je rijedak, i nije progresivan, već intermitentnog toka. Funkcija zglobova ostaje dugo očuvana. Deformacije i ukoliko se jave lokalizovane su samo na jednom ili na malom broju zglobova.

Spondilitis  ima progresivan tok i  dovodi  do ankiloze kičme.

 

Select Language

Pretraga

Statistika

Posjete Sadržajima : 22869480
Trenutno aktivnih Gostiju: 29 
Home Medicina od A do Ž Ortopedija REITEROV SINDROM (Fissinger-Leroy-Reiter-ov sindrom, Conjuntivo-urethro-synovitis, Idiopatski blenoroični arthritis, Infektivni uroartritis)