Vaš Doktor

PERIARTHRITIS HUMEROSCAPULARIS (Duplay-va bolest)

E-mail Ispis PDF

• Uvod • Klinička slika i dijagnoza • Prognoza

Uvod
Periarthritis hueroscapularis je akutna, subakutna ili hronična upala mekih tkiva ramena. Za ovo obolenje karakteristična je primarna upalna reakcija tetive mišića supraspinatusa, zatim akutni subdeltoidni burzitis i kao komplikacija adhezivni burzitis ili sleđeno rame. Ako se izuzmu akutna oštećenja zbog povrede, ovo je najčešći oblik obolenja ramenog predjela.

Obično se javlja jednostrano, vrlo rijetko obostrano, zapažena je i naizmjenična pojava. Najčešće oboljevaju osobe između 35 i 40 godina. Oba spola su podjednako zastupljena.

Etiologija i patogeneza je slična ostalim oboljenjima iz grupe fibrozitisa. Razni štetni faktori, kao traume pri nezgodnim naglim pokretima ruke, pri podizanju ili nošenju tereta, mogu da dovedu do promjena u tetivi mišića supraspinatusa. Dejstvo hladnoće u smislu lokalnog rashlađivanja ramena i poslijedičnog vazospazma, može da smanji postojeću slabu vaskularizaciju tetive mišića supraspinatusa i dovede do pojave zapaljenja.

Uticaju fokalne infekcije kao etiološkom faktoru, ranije je pridavan mnogo veći značaj. Isto tako razni neurovaskularni i trofički poremećaji koji se javljaju u cervikalnoj artrozi, koronarnoj insuficijenciji i hemiplegiji mogu biti uzrok pojavi ovog obolenja. Izgleda da etiološki faktori povoljnije djeluju na već genetički predisponirana tkiva. Klinička zapažanja ukazuju na porodičnu sklonost prema ovom oboljenju.

Anatomija ramenog zgloba
Radi pravilnijeg razumevanja bolesti neophodno je poznavati anatomske detalje. Rameni zglob čine: glava humerusa i zglobna površina kapsule, koja pokriva samo jednu trećinu njegove površine. Ostali dio zgloba predstavlja široka i elastična zglobna kapsula, koja omogućuje pokrete u zglobu a pojačana je čvrstim ligamentima i okolnim mišićima.
Prostor između mišića deltoideusa, koji pokriva rameni zglob i koštanog dijela, koji čine akromion i procesus korakoideus, ispunjen je rastresitim vezivnim tkivom. U ovom prostoru leži subdeltoidna burza, položena preko tetive mišića supraspinatusa. Dno ovog prostora čini glava humerusa sa tetivnim pripojima 4 mišića: m. supraspinatusa, m. subskapularis, m. infraspinatus i m. teres minor. U ovom prostoru odigrava se obolenje periartritis humeroscapularis.

Klinička slika i dijagnoza
Humeroskapularni periartritis se u odnosu na svoj klinički tok dijeli u tri stadija:
•           Prvi stadijum - tendinitis m. supraspinatusa,
•           Drugi stadij - akutni subdeltoidni burzitis, i
•           Treći stadijum - adhezivni  burzitis.

Razlika između prvog i drugog stadijuma više je anatomska nego klinička, jer su tendinitis i burzitis udruženi a kliničke manifestacije slične.

Upalni proces počinje na tetivi m. supraspinatusa, koji je rotor i abduktor ruke. Rani dijagnostički kriterij je znak bolnog podizanja ruke, koji se izaziva pri abdukciji ruke od 70-1200.

Simptom prvog stadijuma je bol u ramenu. Bol je intenzivan. Vrlo često iradira u nadlakticu i prema vratnoj kičmi. Bol se pojačava pri abdukciji i spoljnoj rotaciji oboljelog ramena. Objektivno postoji palpatorna osjetljivost ramena u predjelu spoljnjeg dijela glave humerusa, ispod akromiona i iznad pripoja m. deltoideusa. Prvi stadijum obično traje nekoliko časova, zatim obolenje prelazi u drugi  stadij.

Odlika drugog stadijuma ili akutnog burzitisa je akutnost kliničke slike. Intenzivan skoro neizdržljiv bol i potpuna ograničenost pokreta u ramenu su glavni simptomi ovog stadijuma. Nije rijetka pojava povišene temperature, leukocitoze i ubrzane SE. Bol se pojačava pri kretanju oboljelog ramena, naročito u abdukciji i spoljnoj rotaciji. Osetljivost je izražena na spoljnjem dijelu glave humerusa, ispod akromiona, a često i iznad pripoja m. deltoideusa. Akutni simptomi traju 5-7 dana, i ukoliko se obolenje ne liječi može preći u subakutni stadijum i imati sve simptome drugog stadija, ali blažeg stepena.

U subakutnoj formi ovog stadijuma, naročito je karakterističan bol za vrijeme obavljanja abdukcije i spoljne rotacije. Bol može biti stalan u vidu bockanja, ali se može javiti i u obliku oštrih uboda. Odlika drugog stadijuma je taloženje kalcija u tetivi m. supraspinatusa i subdeltoidnoj burzi. Ove promjene nisu uvijek vidljive na radiografiji oboljelog ramena.

Treći stadijum obolenja ili adhezivni burzitis, naziva se još »sleđeno rame«. Dugotrajno mirovanje i imobilizacija ramena, izgleda da su predisponirajući faktori u nastanku trećeg stadijuma ove bolesti. Simptomi ovog stadijuma su bolovi u ramenu, koji mogu biti lokalizovani i na gornjem dijelu humerusa sa iradijacijom duž nadlaktice i kad-kad u predio lopatice. Postoji izrazita ograničenost pokreta u abdukciji i spoljnoj rotaciji. Skoro uvijek postoji atrofija mišića ramenog pojasa. Patološko anatomske promjene se sastoje iz čvrstih fibroznih traka (adhezija), koje zahvataju tetivu, burzu i zglobnu kapsulu. Jednom rečju dovode do fibrozne ankiloze ramena.

Na radiografijama ramena mogu se videti naslage krečnih masa u tetivi m. supraspinatusa, burzi i zglobnoj kapsuli. Prognoza trećeg stadijuma je dvojaka. Prvo, pravilnim i upornim liječenjem, kombinovanom fizikalnom i medikamentnom terapijom, može se uspostaviti skoro normalna pokretljivost ramena. U drugim, težim slučajevima, fibrozne ankiloze, pokretljivost zgloba je minimalna ili nikakva, ali i, tada treba pokušati konzervativno liječenje, ukoliko ne uspije, treba pristupiti hirurškoj intervenciji, odnosno isjecanju fibroznih traka. Dešava se da i poslije ove operacije ne dođe do poboljšanja funkcije oboljelog ramena. Nakon operacije, neophodna je dugotrajna fizikalna terapija.

Minimalni program za postavljanje dijagnoze
Dijagnoza se postavlja na osnovu anamneze i objektivnog kliničkog pregleda. Potrebno je uraditi i uporedni rtg snimak oba ramena, a kod starijih osoba i profilni snimak vratne kičme. U akutnoj fazi treba uraditi SE, krvnu sliku i fibrinogen. Dijagnoza se može postaviti u ambulanti ljekara opšte medicine, u težim slučajevima neophodan je konsultativni pregled i liječenje kod interniste - reumatologa.

Prognoza
Prognoza prvog i drugog stadija je dobra, ukoliko se obolenje pravilno lijeći. Postoji privremena radna nesposobnost, koja se tokom terapije popravlja. Sa uspostavljanjem normalne funkcije ramena, pacijent se može vratiti na svoj prvobitni posao.

Prognoza kod mladih osoba je znatno bolja i vrlo često dolazi do potpune normalizacije pokreta i osposobljavanja za raniji posao. U starijih osoba i pored sprovedene terapije, može doći do trajnog ograničenja pokreta oboljelog ramena.

 

Select Language

Pretraga

Statistika

Posjete Sadržajima : 22366018
Trenutno aktivnih Gostiju: 57 
Home Medicina od A do Ž Ortopedija PERIARTHRITIS HUMEROSCAPULARIS (Duplay-va bolest)